5.28.2017

De bibliotheca Conimbrigensi


   Hic adsum, meum scilicet in scriptorium redita iam quinque dies et, sicut cuidam puellae doctae pollicita eram, nouissima enarrare nunc conabor et praecipue recentissimum iter Conimbrigense. Quamquam ultima verba mea ad Harpocratem referebant ideoque mihi difficile est labella digito non compescere, aliquid tamen nonnullius momenti me dicturam esse spero.
Pictura lacunaria Lusitana

     Iter iucundum fuit etiamsi brevissimum et calidissmum, nam Conimbriga aestuabat. Acroama coram discipulis Lusitanis usque ad duas horas productum fuit et ipsa et Latine et Hispanice (pro dolor Lusitanice scio tantum auribus et oculis) locuta sum, sed opus facere pergendum est, nam magistri et discipuli multi nondum intelligere videntur quid sit linguā Latinā uti modo activo siue ratione in sermonibus hodiernis similiter usitata, utpote qui plerique putent rationes activas nihil aliud esse quam libros Orbergianos legere aut de rebus hodiernis Latine loqui (quod procul a re est!).  Gratias ergo plurimas ago imo ex corde moderatricibus Claudiae Cravo et Susana Marques, quippe quae me comiter invitaverint ad orationem dicendam coram auditoribus benevolentibus.

         Inter omnia aedificia Conimbrigensia mihi multum placuit prae ceteris Bibliotheca cui nomen 'Joanina' est, cuius frontis imaginem infra inspicere potestis:
Bibliotheca Conimbrigensis nomine  'Joanina' saeculo XVIII exstructa

   Duabus inscriptionibus supra ianuam positis atque ab auctore obscuro compositis, quae maximum studium excitaverunt meum,  Bibliotheca nobis salutem dicit:

Hanc augusta dedit lībrīs Collimbria sēdem,
ut caput exornet bībliothēca suum. 

      Id est: "Collimbria siue Conimbriga, magna atque veneranda, libris sedem dedit hanc, ut bibliotheca eius caput sic exornet, tamquam si corona esset".

      Quamvis ipsa exspectavissem pronomen "eius" inscriptum legere pro eo adiectivo quod "suum" est, apud auctores tamen antiquos non inusitatum essse videtur invenire exempla similia adiectivi possessivi quod ad subiectum sui ipsius sententiae non refert, sicut apud Ciceronem:
Atqui si voluptas, quae plurimorum patrociniis defenditur, in rebus bonis habenda non est, eaque quo est maior, eo magis mentem ex sua sede et statu demovet, profecto nihil est aliud bene et beate vivere nisi honeste et recte vivere.
      Altera inscriptio in tabula ahenea incissa distichon quoque elegiacum est, ubi locum legimus illum communem armorum et litterarum:

Lūsiadae, hanc vōbīs Sapientia condidit arcem:
Ductōrēs lībrī, mīles et arma labor.

     Id est: "Sapientia vobis, o Lusi filii sive Lusitani, arcem condidit hanc, ubi pro ductoribus libri, pro milite armisque labor vobis inest".

    Mense Iunio ineunte mihi incipiunt dies exspectatissimi et vita nova, ut ita dicam, nam mense Maio exeunte tandem aliquando officio quodam grapheocratico gravissimoque ipsa cesso post septem annos et paululum quiescam. Magister autem mihi abhinc tribus diebus proposuit cuidam conventui Americano mense Iulio exeunte interesse pro eo ipso, sed haec suasio mihi nimis fessae venit praepostera atque intempestiva, nam Gadibus post aestatem aliud negotium academicum maioris momenti mihi est. Et non omnia possumus omnes.

Imago sumpta hinc

4.30.2017

De Harpocrate necessario

Imago sumpta hinc
     Visne scire, lector fidelis, causam silentii mei hos ultimos dies? De silentio meo facere secretum malo. Finge autem me paulisper sepositis silentii causis hoc tantum respondere: non prodo secretum. Ex omnibus, quibus humana pectora seriis gravibusque complentur adfectibus, nullam difficiliorem quam silentii credo virtutem, adeoque promptissimo sermone facile delinquimus, ut constantiam tacendi neque in aliis ferre possimus. Quapropter, lectores candidi, tacere non potest silentium meum, cui tantum mussitare licet una cum poeta illo:[1] 
      О lingua, lingua, ut magnа eges custodia,
      Quae et aliis saepe et saepius domino noces!
      Multum assecutus qui bene didicit loqui.
      Qui bene tacere, non minus assecutus est.
      Silentium enim nunc ita necessarium est ut, cum honestate loqui non possim, digito mihi compescendum labellum.[2]




            Adnotationes:
  1. poeta illo] Poeta est Marcus Antonius Muretus, qui inter sua Iuvenilia hoc epigramma in lucem edidit, cuius primum distichon a. 1695 aliter concinatum inveni hoc:  
      О lingua, lingua, quam magnа eges custodia,  
      Quae et aliis saepe noces, saepius tibi!
      Multum assecutus est, qui bene didicit loqui.
      Qui bene tacere, non minus assecutus est.   
        Nescio autem quibus numeris compositum sit carmen hoc. Scisne tu, beneuole lector?  ↩

  2. digito compescere labellum] Est quoque Erasmi adagium numero 172 inditum. Sed stupesco quod Roterodamus ille doctissimus mentionem nulla fecit illius versus Iuvenalis ↩

4.07.2017

De reditu Scorpionis Martiani

   Hodie experrecta sum nuntio optimo. Lucius Amadeus Ranierius siue Scorpio Martianus post nonnullos annos tacitus reditum nuntiat decimum anniversarium celebrans.  Vtinam recitationes et sermones multos nobis tradat. Cupida exspecto.



4.03.2017

Sic non intelligor ulli

      Dum magistro cuidam litteras rescribebam gratulans pro eius libro nuper edito atque gratias ei agens pro opere ad me misso, certiorem eum feci de proximo conventu, qui mense Novembri in quodam oppido Baetico celebrabitur, et cum ei enarrarem argumentum proximae acroasis, quam forsan dicam (de versionibus scilicet Latinis operum Hispanorum, ut puta, de Homine illo Vitreo aliisque fabulis clarissimis), is me certiorem invicem feci cuiusdam poetae, qui Praeses Reipublicae Columbianae fuit nomine Michael Antonius Carus (1843-1909), qui carmina Latina composuit atque etiam alios versus poetarum Hispaniensium egregiorum in sermonem Latinum vertit. Aliquid quidem de eo olim legeram, sed fere oblita eram eius nominis multis diversisque lectionibus distructa, unde denuo plura discere volui et nonnulla inveni carmina, inter quae offendi hoc, quod mihi arrisit:
Hispanos versus dum tento fingere, ludor;
      E calamo tantum verba latina fluunt.
Gratia dis, quoniam sic non intelligor ulli:
      Siquis est, saltem me placido ore leget!
    Placido equidem ore ipsa legi et legere pergo. Spero quoque vos, lectores candidi et fideles:
Tu medicina malis, curis, Natura, levamen,
       Terrigenisque venis omnibus una parens.
Flamine depulsus, quo mentem leniter ambis,
       Qui me vexabat iam fugit ille dolor...

     Rarae aves sane sunt homines in Republica versantes siue "politici" (ne tantum  Praesides dicamus), qui saeculis recentissimis Latine et scribant et carmina componant. Iam novimus Leopoldum Senghor, Praesidem Senegaliensium, nunc Michaelem Antonium Carum, Praesidem Columbianorum.

       Hodie quoque certiores nos fecit quidam Batavus nomine Aron, Gregis Latine loquentium particeps, de quodam praeside factionis politicae, qui coram senatoribus contionari coepit Ciceronem coram Catilina aemulans. Fere omnia pessime enuntiavit et vitiose dixit, ut videtur, sed permirum fuit eum spectare, utpote inusitatum atque ianuditum ideoque utinam saepius id fieret!:




3.25.2017

Vtrum hodie lectoribus liceat e poetis Latinis responsum accipere

   Multos dies Scriptorium iam non intro negotiis multis diversisque sepulta. Academia enim superesse et valere non videtur nisi congerie chartarum et formularum alta nutritaque. Adhaec hoc anno tandem aliquando mihi fiet certamen academicum, deis volentibus, unde paucisima tempora otii -proh dolor!- et horae subsicivae mihi erunt. Hodie autem Scriptorii ianuam aperire volui ad carmen servandum, quod poetria doctissima amicaque "inter principes eximiasque poetrias lyricas hodiernas est numeranda", nomine Anna Elissa Radke mihi donavit. Tres pulcherrimae strophae Asclepiadeae IV sunt (id est, versus Glyconius una cum Asclepiadeo minore singulis strophis bis cocinnatus). In verso autem quarto necesse est hiatum facere, ut duodecim syllabas recitemus. Nam, quamquam non semper fieri potest ut de rebus metricis interrogemus auctores carminum Latinorum, forte fortuna mihi licuit interrogare et responsum poetriae statim accepi hoc: "Est hiatus propter acritatem nivium".

Iter Hispanicum

Quotquot mīlia passuum
 ā Vandalitiā Teutoniā est procul,
seu Pyrēnāicum iugum
sīve Alpēs gelidae ācriter imminent,

trānscendēmus in alteram
terram, quā regit ars, cultus Apollinis,
quā dormīs in acrostichō
atque in carminibus perpetuīs meīs,

dum tē amplexibus igneīs
tē, vītam, teneō, sentiō sēnsibus,
(aethēr cōnscius et Venus)
plaudunt Pīeridēs nōn sine rīsibus.

Anna Elissa Radke concinnavit. 


      Gratias quoque ago Annae Elissae Radke atque Herberto Doting, quod certiorem me fecerunt de hac dissertatione anno 2015 defensa, quae etiamsi Theodisce exarata multa carmina Latina hodierna Catullum redolentia illic evolvere licet.

2.25.2017

Per duo lustra

Ad Davidem aliosque iuvenes studiosos dicatum
Arborem siccum
aura vescentem levi
vitra circumstant.

     Exemplum animi nimium patientis non sum quasi altera Vlixes iactata dubio per duo lustra mari retis universalis, sed tamen, sicut homo ille sollers, omnia tempora solliciti fati non pertuli et placidae saepe fuere morae. Abhinc una hebdomade hoc scriptorium undecimum annum agebat ex quo primum ianuam aperuit suam. Curnam die natali scriptorii silui et nihil dixi, ut mos est mihi? Quia primum decem annis procul ab hac ora aberam hoc felici die terram Lusitanicam uisitans et cuidam Conventui magistorum gratanter intereram. Hebdomade iucunda exeunte fructa sum, quamvis, ut vera dicam, plures sermones serere voluissem cum tot magistris optimis. Spero saltem fore ut avicula nimis rara non visa essem atque aliquid nonnullius momenti coram auditoribus dixissem. Ego equidem multa didici non solum acroases audiens verum etiam cum participibus colloquens inter Conventiculum.
     Praeter scholas et symbolas nunc duas acroases parare debeo, alteram coram Gaditanis hebdomadibus continentibus dicendam, alteram coram Conimbrigensibus mense Maio tradendam, illam ad magistros discipulosque academicos de rebus grammaticis, hanc ad iuvenes studiosos de usu linguae Latinae. Intervallis temporis spero fore ut placidis fruar moris.
 

1.25.2017

De clarissima quadam fabula puerili


     Filius fabulam "Le petit prince" inscriptam nunc legit a magistra scholae Francogallicae commendatam isque curiosus a me quaesivit utrum ipsa eam perlegerim necne:
- Sane! -respondi-. Hispanice primum, deinde Francogallice puella perlegi.
- Num Latine? -filius mirus interrogavit non dubitans quin non exstaret nulla.
- Mm! Nondum totam evolvi - confessa sum-, quia penes me sunt tres versiones et nonnullae paginae cuiusdam editionis non venalis[1] huius fabulae in sermonem Latinum conversae et nescio adhuc quam vel optima sit. 
     Filius enim Francogallice legit, sed etiam versionem Hispanicam aliquando inspicit, si quas sententias vel iuncturas non bene intellegit. Et locutiones verbaque sic conferens is repperit quam dissimiles inter se  nonnumquam interpretationes rerum sint.
       Postquam quaedam docta femina in Grege Latine Loquentium (quo in grege magis legere quam scribere me paenitet, horis otiosis carens) quaestionem similem fecerit, decrevi inde versiones comparare, filio quoque suadente, et differentias offendi permiras, quas vobiscum, mei lectores fideles, compartiri volo. Ecce ergo post fabulam lingua nativa scriptam (capitulum primum et sextum partim offero) quattuor versiones in sermonem Latinum in lucem traditae inter se collatae:


ANTOINE DE SAINT-EXUPÉRY, Le petit prince (Novi Eboraci 1943):
 1. Lorsque j’avais six ans j’ai vu, une fois, une magnifique image, dans un livre sur la Forêt Vierge qui s’appelait «Histoires Vécues». Ça représentait un serpent boa qui avalait un fauve. Voilà la copie du dessin.
On disait dans le livre : «Les serpents boas avalent leur proie tout entière, sans la mâcher. Ensuite ils ne peuvent plus bouger et ils dorment pendant les six mois de leur digestion.» 
J’ai alors beaucoup réfléchi sur les aventures de la jungle et, à mon tour, j’ai réussi, avec un crayon de couleur, à tracer mon premier dessin. Mon dessin numéro 1. Il était comme ça :
 6. Ah! petit prince, j’ai compris, peu à peu, ainsi, ta petite vie mélancolique. Tu n’avais eu longtemps pour distraction que la douceur des couchers de soleil. J’ai appris ce détail nouveau, le quatrième jour au matin, quand tu m’as dit : – J’aime bien les couchers de soleil. Allons voir un coucher de soleil… 


 • AUGUSTO HAURY, Regulus vel Pueri soli sapiunt (Parisiis 1961); Regulus, Didacopoli 1985):
 I. Quodam die, cum sex annos natus essem, imaginem praeclare pictam in libro de silva quae integra dicitur vidi; qui liber inscribebatur: “Narratiunculae a vita ductae.” Picta erat boa serpens beluam exsorbens. Quam imaginem sic expressam vides.
 Haec autem in libro scripta erant: “Boae serpentes praedas integras exsorbent nec mandunt. Deinde se movere non possunt et sex menses dormiunt dum pastus concoquunt.”
Tum ego de eis quae in dumetis ac paludibus illis casu fiunt multum mecum cogitavi et ipse perfeci ut miniatula cerula aliquid pingerem. Primae quidem illius meae picturae species haec erat: 
VI. O Regule! Sic sensim intellexi quam tristem aetatulam degeres. Cui nulla alia oblectatio diu fuerat nisi suaves illi solis occidentis conspectus. Hoc novi ... quarto die mane didici, cum mihi dixisti: Reg. -Solis occasus me multum delectant. Ad solem occidentem spectandum eamus. 


• JOAQUÍN OCHOA PALENZUELA, De paruulo principe liber (Matriti 2007):
 I. Cum septimum annum agebam, certo die splendidam laminam in libro de Nemore Arcano uidi cui nomen erat “Historiae Expertae”. Serpens feram uorans effingebatur. Ecce picturae exemplar. 
Liber dicebat: “Boae serpentes praedas integras, non mansas, uorant. Postea moueri non possunt et per sex digestionis menses dormiunt”.

Multa de euentibus siluestribus mecum agitaui et, ego, pro mea parte, primam meam picturam cum coloreo graphio pingere potui. Prima pictura mea. Sic erat:
VI. Heu, paruule princeps! Sic, paulatim, tuam paruam ac maestam uitam intellexi. Diu unus ludus tibi solis occasus suauitas fuit. Quarto die mane, hanc nouam rem cognoui cum mihi dixisti: Solis occasus mihi gratissimi sunt. Videamus solis occasum…. 



• ALEXANDER WINKLER, Regulus (Manhemii 2010):
 I. Cum sex annos natus essem, in libro de vastissimis silvis, qui inscriptus erat “Verae fabulae”, picturam egregiam conspexi. Picta erat anguis mirabili corporis magnitudine feram devorans. En picturam depictam.

Scriptum erat: “Boae totam devorant praedam neque dentibus frangunt. Deinde non iam moventur dormiuntque per sex menses quibus devoratam praedam ventre conficiant”.
Multum eo tempore cogitabam quae in hisce vastissimis silvis essent pericula, monstra, primamque picturam perfeci. Quae quidem talis erat: 
VI. Eheu! Mi regule! Hoc modo parvan tuam miseramque vitam gradatim cognovi cognovi. Diu nihil aliud habebas quo delectareris nisi gratam occidentis solis lucem. Hoc comperi cum quarto die mane dixisti: - “Gratus mihi est solis occasus. Eamus spectatum solis occasum…”



 • FRANZ SCHLOSSER, Principulus (Stutgardiae 2015):
  I. Die quodam, cum sex annos natus essem, in libro de silva vetusta, qui liber “Fabulae verae” inscribitur, imaginem mirificam vidi. Boa serpens picta erat, quae beluam hauriebat. Hic imaginem depictam vides. 
 In libro hoc scriptum erat: “Boae serpentes praedas suas integras devorant nec dentibus lacerant. Quo facto non iam moventur et per sex menses, quibus pastum concoquunt, dormiunt.”

Multum mecum cogitabam de periculis, quae in silva vetustissima imminent, et ego ipse plumbis versicoloribus primam picturam perfeci. Prima pictura mea talis erat:
 VI. O principule mi! Eo modo gradatim cognovi quam tristem vitulam agebas. Diu e nihilo nisi ex aspectu solis occidentis voluptatem quandam capiebas. Quod novi quarto die mane, quo mihi dixisti: “Valde delector pulchritudine solis occasus. Solis occasum eamus spectatum…”


   Quae vobis videtur vel optima harum interpretationum Latinarum? Nobisne forsitan exspectanda sit quinta interpretatio Latina?



  1. nonnullae paginae cuiusdam editionis non venalis] Haec Hispanica versio, quae venalis exstare non videtur, mihi est tantummodo usque ad paginam 31 lucis ope expressa, id est mihi desunt viginti capitula.  ↩

1.18.2017

Haicu Hispalense

Imago hic ope lucis expressa





              Haicu Hispalense

              Gutta cavavit 
              lapidem gloriosum
              pertinacior


1.05.2017

Cara mater


       Hos dies festos qui Christi Nativitatem commemorant atque adventu nocturno Regum Magicorum finem capient, nihil maximi momenti feci nisi libenter quievi, sed hac hebdomade nuper elapsa diutius tranquillior fui quam necesse fuit, nam domo exire vix potui gravedine laborans. Heri autem noctu,  quamquam in lectulo cubabam et sub stragulo cooperta eram calida inter sternumenta molesta et tussim siccam me vexantem, carmina legere potui, inter quae in unum incidi "Reditus" inscriptum, quod e mente arcere inde nequivi ideoque vobiscum, lectores mei fideles, compartiri nunc cupio, utpote quod surrisum tenerrimum moveat, etiamsi e prima fronte tristiculum videatur.
           A poeta recentiore scriptum nomine Ioannis Pascoli carmen mihi placuit quod id quod ille versibus choliambis concinnavit,  non tantum tamquam filia sensissem, sed potius filio ego ipsa procul dubio idem dixissem:



Eamus: esse nuntium ferunt matri
non belle. Eamus: heu piae malest matri,
periculose cara mater aegrotat,
exstinguitur. Citata me rapit raeda.
Est foedus aer, stridulo natant imbri
viae. Domum nanciscor. Adferunt: «Actum est.
Iam nec potest videre nec potest fari;
matrisque membra solvit ultimum frigus».
Accedo. At oculum mater adlevat: fatur:
«Quin facitis ignem? pupulus meus friget».


 
        Carmen autem, ut verum dicam, primum non Latine, sed Italice evolvi, quia librum qui id continebat, auctor ad vulgum scripserat (forsan alias de hoc libro existimationem faciam), unde curiosa carmen Latinum quaesivi  et feliciter repperi et gratanter inveni hoc: ubi nempe scriptor Italicus hodiernus "la mia dolce mamma" verterit, poetam Pascoli dixisse locutionem q.e."cara mater", qua eadem filius me semper vocitat.

12.18.2016

In varietate concordia

In varietate concordia (UE)

Europa his temporibus magis discors esse quam umquam fuisse videtur, maxime postquam sermo ac cultus Graecus Romanusque quasi arbor milenaria ab altissimis suis radicibus evulsus sit.  
Quamobrem nomina subnotemus, lectores lectricesque fideles et candidi et prudentes, ut adjuvemus linguam Latinam Europaeum sermonem denuo fieri una cum aliis XXIV linguis publicis Europaeis!

 Primum autem Sapere Agere Loqui audeamus,
deinde nomina subnotemus HIC

12.04.2016

De germine ex ramo sicco nascenti





Haicu Tusculanum

Ex ramo sicco
radiis partum solis
germen nascitur






     Vobis promiseram, lectores mei fideles, me incolumen domum reditam omnia libenter illustraturam esse illa quae in recentissimo itinere acta fuerint, negotiis academicis maximi momenti Gadibus absolutis. Omnia ergo ex sententia fuerunt, sed mihi confitendum est numquam tam fatigatam et onere fessam me sensisse quam hebdomade sequenti itineris. Nam res omnes perpensas, quae diebus superioribus et in ora Vandalica Hispaniae meridionalis et in Villa illa splendida Novi Tusculi sita peractae fuerunt, ego ipsa videbar umeris eas sustinere tamquam globum plumbeum. Hodie autem hoc onere levata et mente paululum requieta refectaque spero fore ut vobis enarrare possim ea quae in sede illa Humanitatis ipsa vixi, audivi, spectavi et sentivi, quod difficillimum sane erit.

     Circa horam primam post meridiem in Villam Falconeriam advenimus, unde vix tres horas dormiveram neque requiescere mihi licuit inde ab hora quarta ante meridiem noctis hesternae, ex qua hora Gadibus discedimus aeriportum Malacitanum petentes. Nam post lustrationem sedei novae pulcherrimae, Ignatio Armella disertissimo duce, et post convivium luculentum, ubi hospes omnes Hispanos (Antonius G. Amador, Aemilius Canales, Aloisia Aguilar, Marcus, Franciscus, Yolanda et Vincentius Cristóbal) convenimus atque hospites ex toto orbe terrarum advenientes salutavimus, in deversorium ire non potui, quia conventiculus "Posse renasci" nuncupatus initium statim cepit.

   
Villa Falconeria, nova sedes Academiae Vivarii Novi
      Mihi autem dicendum est fere nihil pro certo habere de rebus agendis in illo coetu auspicationeque anni academici nisi tribus diebus ante, in quibus per paginam quandam retis universalis casu indicem rerum agendarum offendi. Quamobrem fere omnia quae illic evenerunt inopinata mihi fuerunt et inexpectata, utputa, ubi Aloisius ipse comissimus circa horam septimam p.m. ex participibus coetus verba nonnulla dicere quaesivit coram auditoribus omnibus. Dei boni! Animo me fingite pessime indutam et habitam post tot horas vigilem. Gratias tandem plurimas Aloisio egi balbutiens pro invitatione eiusque benevolentia necnon admirationem declaravi sinceram erga eius proposita humanissima.

Michael et Ruth chorum "Tyrtarion" spectant
       Iucundissimum fuit concinentium chorum, cui nomen est "Tyrtarion", primum tam prope spectare et audire, ut citharas et cetera instrumenta musica fere tangere possem. Nam ante me ipsam tergum illustrissimum tantummodo habebam unum, scilicet illud Michaelis ab Albrecht iuxta uxorem Ruth benignissimam consessum. Permirum fuit voces rhythmicas audire simulque spectare  ex ore discipulorum et egregii professoris prolatas, maxime quando iuvenes una cum Eusebio ductore concinuerunt carmen a Michaele ipso compositum "Ad collem Tusculanum" inscriptum, quod alias totum vobis exscribam. En vobis stropharum alcaicarum una:
             Haec ad docendum est, haec domus ūtilis;
             haec apta vērē discipulīs loca.
                 Vidēre doctōrēs hoc ōlim,
                   nunc Aloīsius ille noster.
   Inter discipulos omnes urbanissimos mihi gratum fuit puerum Hispanum novisse Gulielmum, unum solumque fortunatum, qui hoc anno academico in Academia Vivarii Novi acceptus sit, uultu graui et statura tam procera, ut magis vir quam puer videretur. Mihi enim interroganti utrum laetus esset illic in studium utriusque linguae incumbens, se laetissimum esse respondit, de quo testis fida sum. Quippe discipulus optimus mihi visus est, quamquam omnes, quo verius dicam, mihi visi sunt optimi mirique, tamquam ex alio mundo adventi, sicut Ludovicus citharista et Carolus parvulus, qui una mecum et Aloisio et Michaele et Ruth in quadam imagine ope lucis expressa laetus apparet.  Ceterum mirata  eram, quod Gulielmus mihi confessus est fere nihil de methodis activis discendae linguae Latinae compertum habere, quoad in Academiam intraverit. Etiam gavisa sum quod post nonnullos annos denuo Alfonsulum Zunica conveni, qui mihi videbatur, dum sermocinabamur, alteram Academiam quodam modo desiderare.

Villae Falconeriae hortus ex maeonio prospectus
      Die sequenti acroases ordine perrexerunt, quae fere omnes lingua Italica habitae fuerunt, excepta illa pulcherrima  a Vincentio Cristóbal Hispanice dicta et una alteraque Francogallice prolata. Ego fui sola hospes oratrix, quae in primo alteroque die aliquid Latine dicere ausa sim, exceptis videlicet quoque ipsis magistris Academiae, praesertim Ignatio et Gerardo et Iuliano, qui (rem miram!) summarium Latinum ex tempore mox faciebant omnium acroasium lItalice et Hispanice et Francogallice dictarum, ubi primum oratores finiebant. "Hunc esse Latinitatis gradum numquam mihi spectatum et difficillimum ascensu ceteris mortalibus!" mecum evolvebam. Placuit mihi Edgarium Morin novisse, qui orationem de humanismo qui dicitur 'planetario' locutus est. Quem virum nonagenarium de hominibus automatisque atque de humanitate disserentem spectare donum fuit oculis nostris. Ceterum, cum ego ipsa fuissem una solaque oratrix quae Latine locuta fuerit illo altero die, summarium acroasis meae Aloisius ipse, vel peritissimus omnium de argumento a me tractato, Italice fecit et ille procul dubio melius et fusius dixit quam ego ipsa, quod autem mihi maximo honori fuit, nam inter auditores aderant qui sermonem Latinum non callerent. Quaedam Itala quidem mihi gratulata est de argumento a me ipsa ante oculos omnium exposito post audiendum summarium Aloisii in linguam Italicam versum. Sed oratiuncula maxime placuit discipulis, quod invicem mihi perplacuit.

Scaena ex Sophoclis tragoedia c.t. "Oedipus tyrannus"
     Tertius dies dicatus est totus ad scholas Latinas et multum didici omnes oratores auscultans: nempe Michaelem ab Albrecht, qui oratiunculam aditialem habuit elegantissimam, Alexium Belousov, qui doctus de defixionibus antiquis praesertim Graecis tractavit, Carolum Guittard, qui de indulgentia erga aliter de rebus divinis sentientes apud Romanos disseruit (vae! quam obscuram istam litteram consonantem vibrantem Francogallicam!), Aloisiam Aguilar nostram (quam miram magistram!), quae fluenter de Varrone eiusque negotiis salsis locuta est perita, et tandem professorem Vincentium Cristóbal nostrum illustrem, qui de Vergilio hodierno verba prudentissima dixit quemque multum plausimus, utpote qui ipse versus canere Maronianos conatus sit  hac de causa, quia moderator chori concinentium nomine Eusebius scholam de carminibus concinendis optime recitavit, absente professore Christiano Laes, qui acroasim dicere debuisset ante Vincentium ipsum. Saturni diei sessio finem cepit theatro permiro a magistro Gerardo eiusque discipulis acto de scaena quadam ex Sophoclis tragoedia "Oedipus tyrannus" inscripta eaque tota Graeco antiquo (rem miram!) recitata. Magister Gerardus palam nuntiavit discipulos scaenam totam duas hebdomades didicisse et paravisse: omnes stupefacti fuimus.

Per silvam permiram ambulavimus, Gerardo duce. 
      Saturni dies iucundissimus omnium mihi fuit his duabus causis praecipuis, primum quod paulum noctu tandem requievi et tranquillior sereniorque eram, unde vultus quoque minus severus videbatur indeque iam minus grapheocraticus quam ubi in Villam adveni; et deinde quod multum sermocinata sum cum hospitibus. Maritus una cum amicis Antonio Amador Aemilioque Canales Romam petere decrevit ideoque plura colloquia serere potui cum aliis quibuscum antea nequiveram.

      Multa quidem alia vidi, audivi et didici quae nunc praetermitto, quae meo in corde condere malo, colloquia denique quae habui cum Aloisio (cui imo ex corde palam exoptavi ut Academia plurimos annos vigeret et floreret optimo proventu et adventu multorum discipulorum atque etiam -id quod omnes quam citissime speramus- discipularum) et cum professoribus, discipulis nonnullis Academiae, magistris et hospitibus diversis, unde verbis "Domi forisque" scriptis atque maxime  imaginibus vos donare malo quasi loquentibus de diebus iucundissimis, quos degimus in Villa Falconeria prope vetus Tusculum sita, ubi profecto M. Tullii memoria identidem in mentem advenit nostram, ubi etiam clarissimus Michael ab Albrecht et professor Vincentius Cristóbal atque ego ipsa germen invenimus, dum per Villae hortos cum Aloisia eorumque uxoribus ambulabamus, quod germen ex ramo fere sicco nascens nobis visum est tamquam imago Latinitatis Renascentis.

11.20.2016

Contraria iuxta se posita magis elucescunt?

 
       Cras hebdomas incipit dies continens maxime contrarios atque inter se oppositos, quos iam multos menses exspectabam, unde spero fore ut omnia tandem aliquando magis elucescant, utpote quorum decursus laboriosus fuerit et admodum negotiosus, nihil autem rei habens cum Musis mansuetoribus et litteris politioribus. Hebdomadis enim priores dies erunt insubidi et insulsi et inanes, plenissimi numerorum, partium centesimarum, formularum, tabularum atque innumerarum chartarum grapheocraticarum, quae omnia uno abhinc anno paraueram. Existimatores enim uel inspectores ad Facultatem nostram tandem aduenient, ut decernant utrum Gradibus octo nostris academicis liceat alios sex annos disciplinis philologicis instituere necne. Et quomodo illi hoc agent? Documentum per annum totum superiorem, inquam, paratum ipsi rimabuntur et postea moderatores Graduum, professores, discipulos nunc studentes atque etiam egressos, omnes denique qui in Facultate Philosophica et Litteraria opus faciunt, de numeris percontabuntur necnon de commentariis, quos ego ipsa sodalesque in illo documento annuo exarauimus.

          Percontationibus autem ac coetibus absolutis eis, quibus ipsa interesse debeo, in terram statim aduolabo externam, quae est 'omnium terrarum alumna eadem et parens, numine deum electa, quae caelum ipsum clarius faceret, sparsa congregaret imperia ritusque molliret et tot populorum discordes ferasque linguas sermonis commercio contraheret ad conloquia et humanitatem homini daret', ubi denique diebus iucundissimis et fructibus dulcissimis Musarum frui atque auris uitalibus uesci possim procul a negotiis insulsis Hispanicis, quod die Iouis fiet usque ad diem Dominicum. Redita quidem uobis, lectores mei fideles, omnia illustrabo, si inde domum uidelicet incolumis redeo.

10.23.2016

Philomusi duo carmina ad lectorem Plinianum

     Postquam nouus cursus scholasticus initium ceperit, documenta grapheocratica et opuscula academica onerosa scribere non desii, nam Nouember mensis appropinquat calidus. Etiam anno continenti, deis uolentibus, celebrabuntur et conuentus magistrorum, cui interesse maximo honori mihi erit, et publicum periculum ad inanem cathedram occupandam Gaditanam. Incepta enim et proposita describere debeo de peruestigationibus meis academicis, qua de causa multum Hispanice aliisque linguis hodiernis indago perscruto uestigo, paucum autem tempus subseciuum et otiosum ad Latine legendum scribendumque mihi est. Haec est Academia. At cum lucubrationes meae de rebus Plinianis uersanda sint, occasionem capere hodie decreui ad utrumque opus faciendum, alterum taediosius, alterum iucundius.

    Vobiscum ergo compartiri nunc uolo duo epigrammata, quae forte inueni dum quasdam editiones Plinianas quaerebam. Sic enim frui simul possum pensis academicis et carminibus Latinis, quibus magnopere delector, ne quis dicat propter Academiam nihil discere licere.

      Carminum, quae hodie uobis commendo, auctor est Iacobus Locher, Philomusus quoque uocitatus, forsan uobis notior propter illam 'Stultiferam navem mortalium" olim a Sebastiano Brant Germanicis rhythmis conscriptam et per ipsum Iacobum Locher Latinitati donatam. Etiam ei debetur prima magna editio operum Horatii apud Germanos. In extremo autem tempore aetatis ille, ut apparet, delectatus est opere Plinii Maioris, quem inter Latinos et classicos historiae naturalis conditores unicum quasi Phoenicem in toto orbis curriculo extitisse habebat, utpote qui tot libros insignes et beatissima rerum copia refertos ad communem studiosorum commoditatem elucubrauerit, quamuis homo in negotiis forensibus exercitatissimus fuerit necnon in publicis magistratibus regendis occupatissimus.

        Epigrammata, quae a Philomuso illo composita hic nunc iam appono, in fronte et in calce apparent operis, cui index est Cai Plinii Secundi Nouocomensis Praefatio in naturalem historiam eruditissima atque incomparabilis ad Titum Vespasianum epistulam ad clarissimum uirum dominum Petrum Burckardum Artium et Medicinae doctorem ordinariumque professorem continens. Haec sunt carmina, alterum ad lectorem, alterum ad discipulum Danielem Mauchium Vlmanum:

     AD LECTOREM HEXASTICHON 
Plinius historiam scripsit, quae continet orbem
      Et rerum species, quas elementa ferunt.
Huic natura parens aeternum debet honorem,
      Aemula quem nescit uincere posteritas.
Ad res tam miras aperit praefatio limen,
     Caesaris exponit quae benefacta Titi. 
                   Dii bene uortant.  
                                *
              PHILOMVSVS DANIELI
              Маuchio discipulo sui Ingenuo  
Quae tuus excripsit calamus, studiose Daniel,
     Nuper in Vlmano grammata docta lare,
Aeratis excusa typis, subellia pascunt
      Gymnasii, reparant Bauaricasque scholas.
Plinius usque tibi placeat, miracula rerum
      Quo duce cognosces scitaque magna Sophon.
Sumat in amplexum quiuis et pronus adoret
       Plinion, ingenii quem monumenta beant.  
       Ingolstadii, apud M. Andream Lutium
      Berckhameñ, excussum М. D. XXII.


    Primum carmen non difficile intellectu est, nam argumentum est de Plinio eiusque opere magno, cuius praefationem Philomusus ad lectorem prodit quasi limen siue aditum ad miracula et prodigia rerum naturae. 

    Alterum autem interprete acutiore eget, nam ante omnia necesse est discere quis sit discipulus ille Philomusi ingenuus, nomine Daniel Mauchius, cui magister magnopere commendat (rem miram!) Plinium amplectari. Postquam multum quaesiui, epistulam quandam inueni Erasmi ad iuuenem Danielem Mauchium, optimam spem, tribus annis post scriptam huius epigrammatis eamque in opere optimo a professore Allen conscripto collectam, ubi Danielis annus natalis (id est, 1504) aliaeque notitiae praebentur. Discipulus ergo Daniel duodeuiginti annos natus erat, quando Iacobus Locher carmen de Plinio Maiore dedicauit. Plura de hoc dicsipulo optimo, qui opuscula, ut uidetur, iuuenalia scripserit et in lucem dederit, quaerenda mihi sunt. 

     Ceterum etiam non bene capiebam quid sibi uellet uersum sextum, praesertim locutionem q.e. "scita magna Sophon". Quid sit "Sophon" me ipsam interrogabam. Num ad "Plinion Sophon (Σοφόν)" refert? Dubito, nam sensus ad sententiam non quadrat. Sin autem "scita" sibi uolunt "placita, dogmata, decreta" atque in Taciti Annalibus locutio q.e. "sapientium placitis" inuenitur, licetne intelligere "scita magna Sophōn (Σοφῶν)"? Conuenit quidem cum sensu carminis et cum rebus metricis. Sed cur "Plinion" potius quam "Plinium", ut poeta Philomusus in uersu quinto memorauit? Metrica causa denuo esse uidetur. Nihilominus locum scriptum a Gilberto Dahan memoratum offendi, ubi mentio fit unius septem philosophorum siue sapientium, cui nomen est Plinion, qui autem in notula in calce paginae posita ad Chilonem Spartiacum potius referri dicitur:


      Hic locus contineri dicitur in Papiae opere Elementarium doctrinae rudimentum inscripto, saeculo undecimo scripto. Sed hic quaesiui et nihil repperi. Attentius quaerere pergam. 

      Vtcumque est, spatium temporis iucundum triui res scholasticas quaerens indeque de eis scribens et, quod demonstrandum erat, propter academiam licet nonnumquam aliquid discere.


10.16.2016

Angiportum perangustum


     Nudius tertius frater, qui alio in oppido Baetico procul a me habitat, imaginem quam in parte sinistra inspicere potestis, lectores candidi, ad me per telephonum gestabile nuntiolo electronico misit, captam dum ipse ambulabat, utpote qui nomine viae viso statim mei recordatus sit.

   Sine coloribus vel potius luminibus et umbris descripta imago mihi admodum placuit non tantum quod videlicet testimonium amoris fraterni est verum sincerumque, sed etiam quod semper delectata sum imaginibus ope lucis expressis eis quae ex prima fronte visum fallunt.

   Nam ubi primum imaginem spectavi, eam inversum positam esse putavi necnon eius prospectum falsum esse, nam pars clarior imaginis quasi caelum esse videbatur, pars obscurior quasi terram sive mare. In loco autem medio lineae parallelae et tranversae secare videbantur horizontem.

    Deinde fenestram externam sive potius maeonium labyrinthi a transeuntibus foris intuitum esse existimavi, ubi pars obscurior tamquam tectulum pensile videbatur.

   Sed cum tabellam in muro fixam nomine meo scripto habentem statim inspexi, imaginem rectam esse animadverti eamque erectam et ad perpendiculum directam. Placuit imago hujus angiporti perangusti, placuit multum, quia extemplo me ipsam vidi ad vivum repraesentatam.
   
    Frater quidem artifex est describendi ope luminum umbrarumque.